बाल विवाह अन्त्य सम्बन्धी कार्यक्रम कार्यान्वयन कार्यविधि, २०८३

_____________________ गुर ाँस र जपत्र _____________________ ________________________________________________________ गुर ाँस ग उाँप लिक द्व र प्रक लित ________________________________________________________ खण्डः १० संख् ः ६९ लिलतः २०८३/०६/०० _________________________________________________________ भ गः २ ________________________________________________________ गुरााँस गाउाँपालिकािे बनाएको ति िेलिए बमोलिमको कार्यलिलि सबयसािारणको िानकारीका िालग प्रकाशन गररएको छ । ब ि लिि ह अन्त्् सम्बन्तधी क ्यक्रि क ् यन्ति्न क ्यलिलध, २०८३ स्थानीर् सरकार सञ्चािन ऐन, २०७४ को दफा १०२ िे लदएको अलिकार प्रर्ोग गरी गुरााँस गाउाँपालिकािे बाि लििाह अन्त्र् सम्बन्तिी कार्यक्रम कार्ायन्तिर्न कार्यलिलि, २०८३ िारी गरेको छ । 1गुर ाँस ग उाँप लिक ब ि लिि ह अन्त्् सम्बन्तधी क ्यक्रि क ् यन्ति्न क ्यलिलध, २०८३ कार्यपालिकाबाट स्िीकृत लमलतिः २०८३/०५/२४ प्रमाणीकरण लमलतिः २०८३/०६/०२ प्रस्त िन : गुरााँस गाउाँपालिका क्षेत्रलित्र बाि लििाहिाई पूणय रूपमा अन्त्र् गरी बािबालिकाको सिायङ्गीण लिकास, लशक्षा, स्िास््र् र सुरक्षाको अलिकार सुलनलित गनय; बाि लििाहका सामालिक, साांस्कृलतक, आलथयक तथा स्िास््र् सम्बन्तिी नकारा्मक असरहरूिाई न्तर्ूनीकरण गदै गाउाँपालिकािाई बािलििाह मुक्त स्थानीर् तह घोषणा गन े तथा बािमैत्री स्थानीर् शासन (CFLG) को अििारणािाई व्र्िहारमा रूपान्ततरण गन य िान्तछनीर् िएकािे; नेपािको सांलििानको दफा ३९ िे प्रदान गरेको बािबालिकाको हक, बािबालिका सम्बन्तिी ऐन, २०७५, मुिुकी अपराि सांलहता, २०७४ र स्थानीर् सरकार सञ्चािन ऐन, २०७४ को दफा १०२ ि ेलदएको अलिकार प्रर्ोग गरी गुरााँस गाउाँ कार्यपालिकािे र्ो "ब ि लिि ह अन्त्् सम्बन्तधी क ्यक्रि क ् यन्ति्न क ्यलिलध, २०८३" तिुयमा गरी िाग ूगरेको छ। पररच्छेद - १: प्र रलम्भक १. संलिप्त न ि र प्र रम्भ: (१) र्स कार्यलिलिको नाम "गुर ाँस ग उाँप लिक ब ि लिि ह अन्त्् सम्बन्तधी क ्यक्रि क ् यन्ति्न क ्यलिलध, २०८३" रहेको छ। (२) र्ो कार्यलिलि गुरााँस रािपत्रमा प्रकाशन िएको लमलतदेलि गाउाँपालिका क्षेत्रलित्र िागू हुनेछ। २. पररभ ष : लिषर् िा प्रसङ्गिे अको अथय निागेमा र्स कार्यलिलिमा,— (क) "ग उाँप लिक " िन्तनािे गुरााँस गाउाँपालिका, दैिेि सम्झनु पछय। (ि) "क ् यि्" िन्तनािे गुरााँस गाउाँ कार्यपालिकाको कार्ायिर् सम्झनु पछय। (ग) "ब िब लिक " िन्तनािे १८ िषय पूरा निएका व्र्लक्त सम्झनु पछय। (घ) "ब ि लिि ह" िन्तनाि े२० िषय उमेर परू ा निई गररने िा गराइने कुन ैपलन प्रकारको लििाह सम्झन ुपछय। (ङ) "ि ख " िन्तनािे गुरााँस गाउाँपालिकाको मलहिा, बािबालिका तथा सामालिक समािशे ीकरण शािा सम्झन ुपछय। (च) "सलिलत" िन्तनािे दफा ९ बमोलिम गलित बाि लििाह अन्त्र् सम्बन्तिी गाउाँपालिकास्तरीर् लनदेशक सलमलत सम्झनु पछय। 2(छ) "िड सलिलत" िन्तनािे दफा १० बमोलिम गलित िडास्तरीर् बाि लििाह अन्त्र् सम्बन्तिी समन्तिर् सलमलत सम्झनु पछय। (ि) "ब ि क्िब" िन्तनाि ेगाउाँपालिका िा िडास्तरमा दताय/सूचीकृत िएका लिद्यािर् िा समुदार्स्तरीर् बाि क्िब/सञ्िाि सम्झन ु पछय। पररच्छेद - २: उद्देश््, िक्ष्् तथ रणनीलत ३. उद्देश््: र्स कार्यलिलिको मुख्र् उद्देश्र्हरू देहार् बमोलिम रहनेछन:् (क) गुरााँस गाउाँपालिकालित्र २० िष यमुलन हुने बाि लििाहिाई पूणय रूपमा रोकथाम तथा अन्त्र् गनुय। (ि) बािबालिका, अलििािक, पलडडत, पुरोलहत, िालमयक अगूिा, लशक्षक तथा समदु ार्मा बाि लििाह लिरुद्ध सचते ना अलििलृद्ध गनुय। (ग) िोलिममा रहेका तथा बाि लििाहबाट प्रिालित बािबालिकाहरूको सांरक्षण, उद्धार र पनु िःस्थापनाको व्र्िस्था लमिाउनु। (घ) बाि लििाह रोक्नका िालग बहुक्षेत्रीर् (स्िास््र्, लशक्षा, कानुनी, सामालिक) समन्तिर् र साझेदारी सदृु ढ बनाउनु। ४. िुख् रणनीलतहरू: (क) सचेतन िूिक तथ सिक्तीकरण क ्यक्रि: लकशोरी सशक्तीकरण, िीिन उपर्ोगी लसप र अलििािक लशक्षा सञ्चािन गने। (ि) क नुनी स िरत र कड इ: बाि लििाह गराउने/गनिे ाई कानुनी कारबाहीको दार्रामा ल्र्ाउने र पलडडत/पुरोलहतहरूिाई लििाह अलघ उमेर प्रमाणीकरण अलनिार्य गराउने। (ग) लिि ि पहच ाँ र लनरन्ततरत : लिशेष गरी बालिकाहरूको माध्र्लमक लशक्षामा पहुाँच बढाउने र बीचैमा लिद्यािर् छाड्ने दर (Drop- out) घटाउने। (घ) सूचन तथ लनगर नी प्रण िी: िडा तथा टोिस्तरमा बाि लििाह सम्बन्तिी अनुसूची १ बमोलिमको द्रुत सूचना िा उिुरी लदने र सो का िालग अनुगमन सांर्न्तत्र िडा गने। पररच्छेद - ३: िुख् क ्यक्रि तथ क ्यिेत्र ५. सञ्च िन गररने िुख् क ्यक्रिहरू: गाउाँपालिकािे िालषयक स्िीकृत बिेट तथा कार्यक्रमको आिारमा देहार्का कार्यक्रमहरू सञ्चािन गनेछ: लकिोरी रूप न्ततरण कि (Rupantaran Classes): िोलिममा रहेका लकशोरीहरूका िालग २१ हप्त ेरूपान्ततरण िीिन • उपर्ोगी सीप तालिम सञ्चािन गने। • पलण्डत, पुरोलहत र ध िी-झ क्राँ ीसाँग अलभिखु ीकरण: लििाह गराउने मुख्र् िालमयक अगूिाहरूसगाँ बाि लििाह नगराउन े प्रलतबद्धता पत्र (अनुसूची-२) गराउने। 3• अलभभ िक तथ आि सिूह सचेतन : बाि लििाहका नकारा्मक स्िास््र्, सामालिक तथा कानुनी असर सम्बन्तिी सचेतना सञ्चािन गने। लिद्य ि्स्तरी् सञ्ज ि प्रिर्द्यन: लिद्यािर्हरूमा बाि क्िबमाफयत "बाि लििाह लिरुद्ध बाि क्िब" अलिर्ान चिाउने। • • लसफ ररस र सेि पहच ाँ : िोलिममा रहेका बालिका/लकशोरीहरूिाई छात्रिलृि, लसपमूिक तालिम तथा मनोसामालिक परामश यउपिब्ि गराउने। पररच्छेद - ४: सलिलत गठन तथ लजम्िेि री ६. ग उाँप लिक स्तरी् ब ि लिि ह अन्त्् सम्बन्तधी लनदेिक सलिलत: कार्यक्रमको नीलतगत मागयदशयन, समन्तिर् र मूल्र्ाङ्कनका िालग देहार् बमोलिमको सलमलत रहनेछ: क्र स ां पद पद लधक री १ सं्ोजक गाउाँपालिका अध्र्क्ष २ सह-सं्ोजक गाउाँपालिका उपाध्र्क्ष ३ सदस्् प्रमुि प्रशासकीर् अलिकृत ४ सदस्् सबै िडाका िडा अध्र्क्षहरू ५ सदस्् लशक्षा, र्ुिा तथा िेिकुद शािा प्रमुि ६ सदस्् स्िास््र् शािा प्रमुि ७ सदस्् स्थानीर् सञ्चारकमी/पत्रकार प्रलतलनलि १ िना ८ सदस्् गाउाँपालिकास्तरीर् बाि सञ्िािको प्रलतलनलि १ िना ९ सदस््-सलचि मलहिा, बािबालिका तथा सामालिक समािेशीकरण शािा प्रमुि ७. िड स्तरी् ब ि लिि ह अन्त्् सम्बन्तधी सिन्ति् सलिलत: प्र्र्ेक िडामा बाि लििाह लिरुद्धको अलिर्ान सञ्चािन र लनगरानी गन यदेहार् अनुसारको सलमलत रहनेछ: क्र स ां पद पद लधक री १ सं्ोजक िडा अध्र्क्ष २ िडालित्रका मलहिा सदस्र्हरू सदस्् ३ सदस्् स्िास््र् चौकी प्रमुि ४ सदस्् माध्र्लमक लिद्यािर्को प्रिानाध्र्ापक/प्रलतलनलि ५ िडास्तरीर् मलहिा सञ्िाि/आमा समूह प्रलतलनलि सदस्् ६ सदस्् िडास्तरीर् बाि क्िबका प्रलतलनलि (१ छात्र, १ छात्रा) ७ सदस््-सलचि िडा सलचि 4